fbpx

Contact

Neem contact met ons op.

Openingstijden app

Maandag tot en met donderdag: 8:30 tot 22:00 uur
Vrijdag: 8:30 tot 16:00 uur
Zaterdag: 10:00 tot 16:00 uur
Zondag: 10:00 tot 22:00 uur

Bezoekadres

Lopendediep 5
9712 NV
Groningen

KvK: 66929237
BTW: NL8567.56.623.B01
IBAN: NL93 ABNA 0483 1544 31

Wat is de imperativus en hoe werkt ‘ie? Leg het me uit!

Soms willen we elkaar een opdracht geven door taal. Bijvoorbeeld als je wil dat een coach je iets uitlegt, kun je ‘leg me dit uit’ zeggen. In het Nederlands gebruiken we hiervoor de gebiedende wijs voor. In het enkelvoud heeft deze dezelfde vorm als de ik-vorm (zoals bij ‘leg me dit uit’). In het meervoud zetten we er nog een –t achter (bijvoorbeeld als de docent wil dat de klas stil is, kan hij ‘houdt jullie monden’ zeggen).
imperativus
In het Latijn hebben we hiervoor de imperativus. Deze vorm je zo:

  • In het enkelvoud is de imperativus gelijk aan de stam. Vocare wordt dus voca!
    Let op: medeklinker stammen krijgen nog een –e erbij. Het werkwoord regere hoort bij die groep en van regere is reg- de stam. Daar voegen we –e aan toe. De imperativus is dan rege!
  • In het meervoud voegen we –te toe aan de stam. Vocare wordt dus vocate (voca + te)!
    Let op: bij medeklinker stammen komt er nog een –i tussen de stam en –te. Regere wordt dus regite (reg + i + te)!

Zo werkt de app!

Van esse zijn de imperativi es (enkelvoud) en este (meervoud).

Posse heeft geen imperativus. Je geeft in het Nederlands ook geen bevel met ‘kunnen’, toch?
Je zegt niet ‘kan mij dit uitleggen’! Dat zou heel raar zijn.

Je vertaalt de imperativus met de gebiedende wijs in het Nederlands, dus alsof er een opdracht gegeven wordt. Als je een imperativus in het meervoud vertaalt, schrijf dat ook de –t op in het Nederlands! Zo laat je zien dat het woord in het meervoud staat. Hier zijn een paar voorbeelden:

“Non ambula apud semitam!” – “Wandel niet naast het voetpad!”
“Vocate tuam opinionem!” – “Roept uw mening!”

Let op: soms kom je ook dic tegen in een tekst. Dit is de imperativus enkelvoud van dicere. In het Latijn worden zowel dic als dice daarvoor gebruikt!




 

 

 

Deze uitleg is geschreven door Maurice.

Chat
Chat

Hulp nodig met je huiswerk?

Loop je tegen een lastige berekening aan of ben je even kwijt of je ‘word’ met een d of een dt schrijft? Meld je nu aan en stuur Mr. Chadd een bericht!

icon-external-link cancel close check cog graduate navigatedown icon-info icon-phone icon-mail icon-chat icon-facebook icon-instagram icon-twitter icon-youtube icon-play icon-eye whatsapp